Haiti Geschichten: Ier ech op Haiti gaang sinn, hunn ech vu jiddwerengem déi selwecht Fro gestallt kritt

De Frantzdy Pierrot huet no der Trainerschung eppes gesot. Et war net iwwer Fussball — och wann hien e Stiermer fir d'Nationalequipe vun Haiti ass, spillt fir e Veräin a Frankräich, an ass ee vun dee wéinege Leit déi Haiti op enger internationaler Bühn vertrieden. Hie sot: ‚All Kéier wann ech op Haiti zréckgoen, kennen d'Zollbeamten um Port-au-Prince Fluchhafen meng Mamm. Net wéinst Fussball — well se fréier Banannebrout virum Terminal op der Strooss verkaaft huet.'

Ech hunn déi ganz Rees vun deem Saz aus opgebaut. Net well et ëm Fussball geet, mee well en direkt en alternativen Entrée op Haiti opmécht: e Land dat net duerch Reeswarnungen definéiert ass, mee duerch Heemechtserënnerungen an alldeeglech Widderstandsfäegkeet.

Haiti läit am Karibesche Mier an deelt d'Insel Hispaniola mat der Dominikanescher Republik. Et ass ee vun den äermste Länner an der westlecher Hemisphär an huet an de leschte Joren iwwerlappend Schock vun politescher Turbulenz, Bandengewalt an Naturkatastrophen erdroen. Déi meescht Reesberodunge vun 2025 fir Haiti lafen op dee selwechte Saz eraus: Net reesen. Mee Haiti ass och déi weltwäit éischt onofhängeg Republik déi aus enger Sklavenrevolutioun entstanen ass. Dëst Land huet seng Existenz hannert de Steemauere vun der Citadelle Laferrière am Joer 1804 deklaréiert — an iwwer zweehonnert Joer méi spéit steet d'Festung nach ëmmer.

D'Arrivée zu Port-au-Prince war net schéin. Kompa Musek ass aus dem ofgedroenen PA System an der Arrivéehal explodéiert — dee Rhythmus deen afrikanesch Drums a karibesch Melodien zesumme verdreit an deng Schëlleren onfräiwëlleg beweege mécht. Zwee Kanner hunn sech duerch d'Leit bei der Gepäckausgab gequetscht fir mir mat menger Täsch ze hëllefen — net aus Frëndlechkeet, mee an der Hoffnung op en Drénkgeld. D'Fiichtegkeet war méi erstéckend wéi den Asphalt baussent. Déi éierlech Wourecht: Haiti säin éischten Androck ass net romantesch. Mee ech hunn decidéiert datt ech weder glorifizéieren nach verzerren — nëmmen opzeechnen.

A Richtung Norden laanscht d'Küstenautobunn, duerch Gestrëpps a geleeëntlech Stroossemäert, ass Cap-Haïtien um Horizont opgestan. D'Citadelle Laferrière — déi gréisst Festung an der westlecher Hemisphär — hockt op nénghonnert Meter iwwer dem Mieresspigel wéi e stenge Béischt. De Biergwee deen dohi féiert ass esou géi datt d'Päerd hire Keichen méi haart ass wéi hir Klacken. Um Sommet hunn ech mech géint déi zweehonnert Joer al Steemauer geléint an no Loft geschnappt, an e lokale Guide nieft mir sot: ‚Weess du, dës Festung ass ni ugegraff ginn. Se ass esou grouss datt sech kee jeemools getraut huet.' Um Fouss vum Bierg hunn Kanner op engem kalle Buedem Fussball gespillt. D'Terrainlinne waren am Rout a Blo vum haitianesche Fändel gemoolt — en Nationalmonument an en alldeegleche Fussballsmatch an engem eenzege Bild zesummegedréckt. Dat ass dee richtegste Rhythmus vun der haitianescher Erzielung.

Jacmel ass eng Stad aus Pabeiermaché a Pigment — seng Fuesendmasken sinn déi komplizéierst Konschtwierker an der ganzer Karibik, an d'Handwierker déi se maachen, liewen haaptsächlech an Haiser ouni zouverlässeg Elektrizitéit. E Maskemécher huet a senger Dier geknéit. D'Mask a sengen Hänn war hallef Laachen, hallef Gejäiz — eng Léiwemänn déi sech a mënschlech Zänn verwandelt, Vullfiederen déi an afrikanesch Mustere schmëlzen. ‚Wärend der Fuesent dréit jiddwereen eng Mask,' sot hien. ‚Mee ënnert der Mask ass dat richtegt Haiti. Do ass Angscht, a Roserei, an e Rhythmus deen dech bis Sonnenopgang danze mécht. Haitianer droen ni nëmmen eng Mask.' Ech hu missen un de Wilde-Donald Guerrier denken — den haitianesche Nationalequipe-Fligelspiller dee vun der Südküst vu Port-à-Piment bis op europäesch Fussballterainen gewandert ass. Seng Liewensbunn ass wéi eng Jacmel Mask: hallef Schwieregkeet, hallef eng Brillanz déi d'Welt zwéngt hikucken.

Griot — frittéiert Schwéngefleeschstécker, zerwéiert mat Pikliz, engem feiereg agemaachte Kabes — huet sech aus dräi Haiserblocker Distanz ugekënnegt. D'Fra déi de Stand bedriwwen huet war ongeféier siechzeg, eng verblasste Schierzl ëm d'Taille gebonnen, a wéi se mech Fotoen maache gesinn huet, huet se gegrinst an zwee extra Stécker Fleesch op mäin Teller geluecht: ‚Iess méi. Du brauchs et.' D'Hëtzt vu Pikliz rivaliséiert mat all asiatescher Chili Zooss — Haitianer benotzen d'Schäerft fir d'Hëtzt ze konfrontéieren, d'Aarmut, alles wat net mat Bekloen ze léisen ass. Am zischenden Ueleg vum Griot, am Kompa dat vun den Strossenecke läit, an der Vitesse vun de Maartfraen hir Hänn déi Bounen pellen, hunn ech eppes gesinn dat ech nëmme mat dem Wuert Widderstandsfäegkeet beschreiwe kann.

Op menger leschter Nuecht zu Haiti stoung ech um Balkon vun engem Hotel zu Port-au-Prince a kuckt op déi verspreet Luuchten op den Hiwwelen — keng Strosseluuchten, mee Käerzen a Petrollsluuchten, déi alldeeglech Zeeche vu Quartieren ouni Stroum. Ech hunn un déi kal Sprooch vun de Reeswarnungen geduecht — ‚héich Kriminalitéitsquot,' ‚onadequat Infrastruktur,' ‚net reesen.' Déi Aussoe sinn net tatsächlech falsch. Mee wann s du nëmmen déi Aussoe liess, wëss du net wéi Haitianer dee schäerfsten agemaachte Kabes an der Karibik maachen. Du wëss net firwat d'Steng vun der Citadelle no zweehonnert Joer nach ëmmer stoen. Du wëss net firwat dem Pierrot seng Mamm Banannebrout virum Fluchhafenterminal verkaaft huet, a firwat zwanzeg Joer méi spéit hire Jong den Numm Haiti aus der Siichtlinn vun engem internationale Fussballfeld an d'Welt erausséisst.

Zréck op dat wat de Pierrot um Enn vum Interview gesot huet: ‚Den Fändel vun Haiti seet L'Union Fait La Force — Eenheet mécht Kraaft. Als Kand hunn ech dat net verstanen. Elo, all Kéier wann ech d'Nationalequipe-Dress undinn, denken ech u meng Mamm déi Brout op der Strooss verkaaft. Dat ass net Opginn. Dat ass déi haitianesch Aart a Weis — wann de Bus net kënnt, baus du däin eegene Stand.'