🇺🇿 Uzbekistan · Mpfula wa Nhlata
Ndzi fambe masiku ya nkombo ndzi landzelela Ndlela ya Silika, ndzi kume leswaku Marco Polo u tsale swilo swo tala swi nga ri kona
Ku lava tinhlamulo ta manguva lawa eNdleleni ya Khale ya Mafambiselo
Xikwembu xa Registan (Registan) eSamarkand (Samarkand) xi va xa nsuku lowu u nga si tshama u wu vona hi nkarhi wa tikhomba ta tsevu na makume-nharhu. Makhumbi ya tibululu ta swikolo swa vukhongeri swa xisilamu ya pfuka eku rhwaleni ka xitshunxo xa xijometri ya xisilamu, ya sungula ku kuma ku hisa ka dyambu ra nguva ya malembe. Xikulu xa muhlovo wa xirhendzevutani xi ndzi byela hi Xinghezi lexi nga ri ki xinene: 'La kwala a ku ri ndhawu ya ku hleketa wa malembe ya makhulu ya tsevu — vadyondzi va swikolo swa vukhongeri swa nharhu a va hleketa eka xikwembu, vukhongeri, vutlhokovetseri, masiku, hinkwaswo a swi hleketiwa.' Kutani u chela munyu eka komichi ya mina, a ku: 'Nwa. Mahlayisi ya xirhendzevutani u nga engeteli swakudya, u ta twa nkateko wa Ndlela ya Silika.'
A a ri lulama. Mahlayisi ya xirhendzevutani ya nga ri na swakudya ya ni vukari bya nkateko lowu vavaka, ku fana ni nkateko wa swilo hinkwaswo leswi nga ha nyamalalaka eka misava leyi. Xivutiso xa mina i: Xana Ndlela ya Silika yi siyile yini?

Uzbekistan (Uzbekistan) yi ni vanhu vo tlula 36 wa timiliyoni, yi ri tiko leri nga ni vanhu vo tala swinene exikarhi ka matiko ya Asia ya le Xikarhi, naswona i rin'we ra matiko mambirhi ntsena lama nga ni misava yo tiya (rin'wana i Liechtenstein). Eka tiko leri ri rhendzeriweke hi misava, Ndlela ya Silika a hi ntsena matimu — i vumbhoni bya nkoka swinene bya tiko leri e misaveni. Hi 2026, White Wolves (Xipani xa Uzbekistan) xi ta humelela eka xiteji xa Misava ya Nkoka xo sungula. Eka vatlangi vo tala, i nkarhi wo sungula wa vona ku lava 'Uzbekistan yi kwihi'.
Siku ro sungula ri va ra Tashkent (Tashkent). Metro ya Tashkent (Tashkent) a hi ntsena xitirho xa ku famba — i ndzhaka ya ximangaliso swinene leyi Soviet yi yi siyeke eUzbekistan (Uzbekistan). Xitichi xin'wana na xin'wana i xitirho xa vutshila lexi nga tiyimelanga: Xitichi xa Alisher Navoi xi ni swifaniso swa vatsari va Asia ya le Xikarhi eka xitulu xa xona, Xitichi xa Kosmonavtlar xi ni swifaniso swa vahanyi va nkarhi hinkwawo ku suka eka Gagarin ku fika eka vatswari va misava va Uzbekistan. Mupfuni wa xitichi a vona xikandza xa mina xa le matikweni, a tlakusa tihlo, kutani a khwaxa — vanhu va le kaya va hakerisa, va le matikweni va haxa, i nawu lowu nga tsariwanga wa Tashkent (Tashkent).
Siku ra vumbirhi ndzi ri eka xitimela xa le henhla lexi ya eSamarkand (Samarkand). Mune wa le handle u cinca ku suka eka xitshopa xa doroba ku ya eka ku basa ka masimu ya khotoni, kutani ku ya eka xitshopa xa ntsongo eka ndzilakano wa Karakum Desert. Mufambisi wa le rivaleni a ri munhu wo tsongo, a tirhisa software ya ku hundzuluxa ririmi ku ndzi vutisa laha ndzi humaka kona, kutani a kombisa hi ku tsakisa xifaniso xa mahungu eka xitirho xa yena xa ku tlula ka xipani xa Uzbekistan eka Misava ya Nkoka. 'Abdukodir Khusanov,' a ku a kombisa murindzi wa le ndzhaku wa malembe ya mambirhi eka xikrini, 'u tlanga eLens. Vafurha va ha swi tiva Tashkent (Tashkent).'

Siku ra vunharhu na ra vumune i ra Samarkand (Samarkand) na Bukhara (Bukhara). Tibululu ta tibululu ta Samarkand (Samarkand) ti dzika ku tlula swifaniso — bululu yoleyo yi fana ni leyi hlongoriweke e hansi ka lwandle ra Mediterranean, kambe yi hisiwile hi dyambu ra Asia ya le Xikarhi. EDorobeni ra Khale ra Bukhara (Bukhara), ndzi lahlekile tiawara ta nharhu. Ku nga ri hikuva doroba ri ri kulu, kambe hikuva munyu wun'wana na wun'wana lowu pfulekeke wu fana ni ku famba eka nkarhi wun'wana. Muxavisi wa silika a tshame eka xitolo xa yena — silika ya ntiyiso, leyi humaka eka nkova wa Fergana, yi dzayiwe hi muhlovo wa nsuku — a vona ndzi langute silika yoleyo ya nsuku nkarhi wo leha, a ku: 'Xana u swi tiva, Marco Polo a nga tsalanga muhlovo lowu. U te silika ya Uzbekistan yi xaveka, kambe a nga tsalanga nsuku.'
Khiva (Khiva) i siku ra vuntlhanu. Doroba ra khale leri rhendzeriweke hi makhumbi ya misava ya xitshopa a ri ri hava munhu e hansi ka dyambu ra nkarhi wa nkarhi. Ndzi tshame eka ndzhuti wa Kalta Minor (Kalta Minor), xikulu xa le henhla xi ta hi ku nonoka xi tshama eka ndzhuti wa mina. 'Vahambi va ta hi tikhomba ta mune,' a ku yena, 'hi mixo i nkarhi wa Khiva (Khiva) n'wini.' Hi miyete nkarhi wo leha. Kutani a kombisa folege ya Uzbekistan leyi ha ku hahaka: 'Vonani, xibakele xolexo. A ku ri xitala xa tihanci. Hi nkarhi wa Ndlela ya Silika, vaxavisi a va cinca tihanci laha. Sweswi vanhu va tsongo va tlanga bolo laha. Swilo leswi cinciwaka a swi fani, kambe ndlela i ndlela leyi.'
Siku ra vuntsevu ri herile eka xitimela xa vusiku — ku suka eKhiva (Khiva) ku tlhelela eTashkent (Tashkent), ku hundza eka ndzilakano wa nhova. Radio ya xitimela yi humesa mpfumawulo wa ku pfumala, yi tlanga tinsimu ta khale ta Xirhasiya ta Asia ya le Xikarhi. Handle ka fasitere, ku vonaka mikarhi ya timbuti na mavoni ya ha ku vonaka. Ndzi tsundzuka marito ya muxavisi wa silika eBukhara (Bukhara), ndzi tsundzuka nsuku wa Samarkand (Samarkand), ndzi tsundzuka ku tlakusa tihlo ka mupfuni wa xitichi eTashkent (Tashkent). Kutani ndzi pfula xitirho xa mina ndzi vona nkatsakanyo wa milawu ya Abdukodir Khusanov eka French Ligue 1 — munhu wo tsongo wa Uzbekistan wa malembe ya mune na n'we a tlanga eFrance, a hlongola, a tlhela a tlhantlha, a rhumela.

Siku ra vunkombo, ndzi tlhelele eTashkent (Tashkent). Dyambu ri hisa ku fana ni siku ro sungula. Kambe leswi ndzi tlherisaka a hi swifaniso na switsundzuxo, kambe i nhlamulo ya xivutiso xin'we: Ndlela ya Silika a yi 'siyile' nchumu — yi ntsena yi cincile xivumbeko xin'wana. Swikwembu swi vuye swi va ikhonomi ya bolo, tindhawu ta vahambi ti vuye ti va xitichi xa xitimela xa le henhla, silika yi vuye yi va kontiraka ya ku hundzisa vatlangi. Leswi Marco Polo a nga swi tsalanga a hi ntsena muhlovo wa silika ya nsuku — u siyile leswaku vanhu va le ndleleni a va tshama va famba. Va ntsena va cince timbhongolo hi timpfilu, va cince swikwembu hi bolo.
Discover more countries
Travel stories from other countries
Cape Verde
Trace an archipelago through morna music.
Curacao
Where Caribbean sun meets Dutch gables.
Jordan
Tracing backward from Petra's light.
Haiti
Coming home through a footballer's eyes.
DR Congo
City to river to rainforest to lava.
Iraq
Babylon is still there. Why is no one going?
Qatar
A real receipt for 24 hours in Doha.
Netherlands
Canals, railways, and Oranje match nights.
Switzerland
Reading lakes and mountains by rail.
Morocco
Medinas, Atlantic wind, and Sahara dunes.
South Africa
From Table Mountain to Soweto and Kruger.
Japan
A bullet train arriving exactly on time.
Senegal
Teranga, sea wind, and yellow shirts.
Korea
KTX trains, palaces, and red match nights.
Ivory Coast
Lagoons, cocoa, and orange shirts.
Norway
Fjords, railways, and a north waiting for goals.
Uganda
The Nile, gorillas, and The Cranes.