Tamin'ny tolakandro farany nataoko tao Petra (Petra), nisy tovolahy Bedouin nanome dite ahy — nilaza izy fa ny raibeny no nahita an'i Lawrence (Lawrence).

Tamin’ny tolakandro farany nataoko tao Petra (Petra), nisy tovolahy Bedo nanolotra dite ahy — hoy izy fa nahita an’i Lawrence ny raibeny

Ny metatra farany amin’ny Siq (Siq). Ny lalana vato tery, taorian’ny 1,2 kilometatra marina, dia nisokatra tampoka — Al-Khazneh (Al-Khazneh). Tsy tao anaty sary, tsy tao amin’ny fonon’ny National Geographic, tsy tao amin’ny sarimihetsika Indiana Jones — tena teo izy io, notapahin’ny tara-masoandro niditra an-keriny tamin’ny vaky vato, antsasany volom-bolamena, antsasany mbola ao anaty aloka. Nisy olona tao aoriako nitsitsitra ‘Alhamdulillah’ tamin’ny teny Arabo. Nijoro teo aho, nisalasala teo anelanelan’ny fofonaina sy ny fitazonana fofonaina nandritra ny segondra vitsivitsy.

Avy eo dia nitodika aho nijery ny Siq (Siq) — ilay lalana vato nofafan’ny tongotry ny soavaly sy ny rambon’ny rameva nandritra ny roa arivo taona — ary nanomboka nieritreritra ny fomba nanombohan’izany rehetra izany.

Telo herinandro lasa izay, nipetraka tamin’ny seza iray tao Beijing aho nijery lalao fahaizana amin’ny fiadiana ny amboara eran-tany. Ny ekipan’i Jordania (Jordan) nanohitra ny ekipa iray tsy tadidiko ny anarany. Nisy sora-baventy niseho teo amin’ny efijery — ‘The Chivalrous’ (Ny Mpanjaka) — sy saina iray tsy fantatro. Tsy fantatro hoe aiza i Jordania (Jordan), tsy fantatro ny fiteny ampiasain’ny olona any, tsy fantatro hoe nahoana ity ekipa ity no niantso ny tenany hoe ‘Mpanjaka’. Nisy olona nihira hiram-pirenena tsy nisy feo tao amin’ny mpijery, ary ny fakantsary nisava ny endriky ny mpankafy iray avy any Jordania — nisy loko mena, fotsy ary mainty ny tarehiny, ary ny masony dia feno zavatra izay noheveriko fa miseho rehefa mandresy ny lalao. Tsy tadidiko ny valin’ny lalao. Saingy tadidiko fa nanokatra ny navigateur aho ary nampiditra ny ‘jordan travel’.

Amman (Amman) dia tanàna naorina teo amin’ny havoana fito. Nisy taxi nihodinkodina nanodidina ny havoana niala tamin’ny seranam-piaramanidina, ary ny mpamily nametraka ny radio tamin’ny onjam-peo Libaney nilalao hira tranain’i Fairuz, ary nilaza tamiko tamin’ny rindranasa fandikan-teny hoe: ‘Ny lalan’i Amman sy ny faharetan’ny mponina any Jordania dia zavatra iray ihany — mihodinkodina, saingy tonga foana.’ Nampidiny teo anoloan’ny trano fisakafoanana iray antsoina hoe Hashem aho — ity trano efa nisokatra nandritra ny enimpolo taona ity dia tsy mba mihidy, ary telo monja ny zavatra ao amin’ny sakafo: hummus, falafel, ary mofo. Ny mpiandry sakafo nanipy mofo iray tamin’ny lamba plastika ary nilaza zavatra maro tamin’ny teny Arabo haingana. Tsy azoko, saingy ny mpiara-misakafo teo akaiky teo nitsiky ary nandika: ‘Hoy izy — mihinàna aloha, vao mitenena.’

Ny ampitson’iny tamin’ny enina maraina, dia nijoro teo amin’ny fidirana ao Petra (Petra) aho. Raha iray andro monja no ao Jordania ianao, dia tokony homena an’i Petra (Petra) ny fotoana rehetra. Ny Siq (Siq) dia samy manana ny toetrandrony isaky ny zato metatra — eo amin’ny fidirana dia mbola misy ny tabataban’ny mpizahatany, fa raha lalina kokoa dia ny feon’ny rivotra sy ny dian-tongotrao ihany no re. Indraindray misy ny sisa tavela amin’ny toerana masina sy ny lakandrano fahiny teo amin’ny rindrin’ny vato, ary ny vato dia voasokitra ho toy ny hozatra noho ny rivotra sy ny rano. Tokony ho tamin’ny metatra faha-800, nisy zatovo Bedo nita soavaly nandalo teo akaikiko ary niteny hoe: ‘Efa akaiky.’

Taorian’ny fara tampony teo amin’ny faran’ny Siq (Siq), dia nipetraka teo amin’ny tohatra vato iray mifanatrika amin’ny Treasury (Treasury) aho. Ny mpizahatany dia samy be atao naka sary, nandefa Instagram, ary nijery ny pejy tao amin’ny boky torolalana. Olona iray monja no tsy nihetsika — zatovo Bedo roa ambin’ny folo na efatra ambin’ny folo taona, nisatroka lamba fotsy sy mena, niantehitra tamin’ny andry vato. Nijery ahy izy, ary avy eo nandraraka dite mafana avy tamin’ny thermos ka nanolotra ahy. ‘Dite mint,’ hoy izy, ‘Nihanika ela ianao, tsy misy rano intsony.’ Mamy ny dite, nisy siramamy betsaka. Nanontaniako aho hoe hatrizay no nipetrahany tao Petra (Petra). Hoy izy: ‘Eto foana aho. Eto koa ny raibeko. Nilaza izy fa nahita an’i Lawrence.’ Napetrany ny kapoaka ary nanondro ny lavitra — ny tohatra 800 mankany amin’ny Monastery (Monastery) — ‘Raha te handeha any ianao, mandehana izao. Mafana be ny tolakandro.’

Tsy mila fomba fiteny be ny lanitry ny Wadi Rum (Wadi Rum). Ny mpitari-dalana Bedo nanao sary tamin’ny tongony teo amin’ny fasika ny lalan’ny jeep ho an’ny maraina, ary avy eo nitantara tantara tamiko: nandritra ny fito taranaka no nipetrahan’ny fianakaviany teto, ary isaky ny taranaka dia nanome anarana vaovao ho an’ny efitra. ‘Tsy miova ny efitra,’ hoy izy, ‘fa miova ny olona mijery azy. Koa tsy maintsy miova koa ny anarana.’ Nandrehitra jiro solitany izy ary nahantona teo ivelan’ny lay — ilay hany jiro nataon’olombelona tao anatin’ny dimampolo kilometatra — ary avy eo nanondro ny lalan’ny Milky Way: ‘Jereo io tarika kintana io, antsoinay hoe ‘ny volomaso rameva’. Nijery azy nandritra ny fotoana ela aho, ary nihevitra fa marina kokoa io anarana io noho ny ‘Milky Way’.

Tsy misy onja ny Ranomasina Maty (Dead Sea). Miditra ianao, manosika anao hisondrotra ny rano, fa rehefa manandrana mitsangana ianao dia mahatsapa fa mavesatra kokoa noho ny mahazatra — ny hery misintona rehetra eto an-tany dia mifantoka amin’ny kitrokely. Nitsinkafona teo ambonin’ny rano nandritra ny dimy ambin’ny folo minitra aho, nijery an’i Israely tany ampitan’ny morona, nijery ny lalam-pasika any Jordania tao aoriana, ary nanandrana nametraka ny sombintsombiny rehetra tamin’ity dia ity. Jordania dia firenena tsy manana solika saingy nanokatra ny varavaran’ny fireneny ho an’ny mpitsoa-ponenana mihoatra ny telo tapitrisa. Ny karatry ny firenena dia Petra (Petra), fa ny taolany dia ny faharetana. Izany faharetana izany dia mamadika vato ho tempoly, mamadika efitra ho trano, ary mamadika vahiny ho voninahitra.

Tamin’ny andro nialako, dia niverina tany amin’io trano fisotroana kafe io tao Amman (Amman) aho. Fantatro ny tompony, ary nanome kafe Arabo ahy izy — tsy misy siramamy, misy fototra matevina eo amin’ny farany. Nandoto ny rantsan-tanany tamin’ny kafe nitsonika teo amin’ny sisin’ny kapoaka izy, nanao boribory kely teo ambonin’ny latabatra, ary niteny hoe: ‘Ity no Petra (Petra). Hiverina ianao.’ Nanontaniako hoe nahoana. Nanondro ny fandaharam-potoanan’ny ekipan’i Jordania napetaka teo amin’ny rindrina izy. ‘Satria rehefa milalao i Jordania manaraka, dia hijery ianao.’