Nan dènye apremidi mwen nan Petra (Petra), yon ti gason Bedouin (Bedouin) te ban mwen yon tas te—li te di granpapa l te wè Lawrence (Lawrence)

Nan dènye apremidi mwen nan Petra (Petra), yon ti gason Bedouin (Bedouin) te ban mwen yon tas te—li te di granpapa l te wè Lawrence (Lawrence)

Dènye mèt nan Siq (Siq) la. Apre yon kanal wòch etwat 1.2 kilomèt, li pete toudenkou—Tanp Kazni (Al-Khazneh). Pa nan foto, pa sou kouvèti National Geographic, pa nan fim Indiana Jones—li la tout bon, koupe an de pa yon limyè maten ki antre nan yon fant wòch, yon mwatye koulè wòz-lò, lòt mwatye kache nan lonbraj. Yon moun dèyè mwen te di yon ti fraz an arab: 'Alhamdulillah'. Mwen te kanpe, ezite ant pran souf ak kenbe souf pandan plizyè segond.

Apre sa, mwen te gade dèyè Siq (Siq) la—kanal wòch la mwen te sot pase a, lis ak chwal ak chamo pandan de mil ane—epi mwen te kòmanse sonje kijan tout bagay te kòmanse.

Twa semèn anvan, mwen te chita sou yon chèz nan Beijing (Beijing) ap gade yon match kalifikasyon pou koup di mond. Ekip Jòdani kont yon advèsè mwen pa t sonje non an. Yon banyè te parèt sou ekran an—'The Chivalrous' (Chivalrous)—ak yon drapo mwen pa t rekonèt. Mwen pa t konnen kote Jòdani ye, pa t konnen ki lang yo pale, pa t konnen poukisa ekip sa a rele tèt li 'Chivalrous'. Nan tribin nan, te gen moun k ap chante yon im nasyonal ki pa nan ton. Kamera a te baleye sou figi yon fanatik Jòdani—li te gen drapo wouj, blan ak nwa sou figi l, ak yon bagay nan je l mwen te panse sèlman parèt apre yon viktwa. Mwen pa sonje rezilta match la. Men mwen sonje mwen te louvri navigatè a, epi tape 'jordan travel'.

Amman (Amman) se yon vil bati sou sèt mòn. Taksi a te pran wout tòsyon soti nan ayewopò a, chofè a te mete radyo a sou yon chanèl Libanèz k ap jwe chante Fairuz fin vye granmoun, epi li te di mwen atravè yon aplikasyon tradiksyon: 'Wout Amman ak pasyans Jòdaniyen yo se menm bagay—yo fè tòsyon, men yo toujou rive.' Li te depoze mwen devan yon restoran ki rele Hashem (Hashem)—yon kote ki louvri depi plis pase swasant ane san janm fèmen, meni an gen sèlman twa bagay: hummus, falafel, ak galèt. Sèvè a te jete yon pil galèt sou twal plastik tab la, epi li te di yon bann bagay an arab byen vit. Mwen pa t konprann, men yon kliyan bò kote m te tradwi ak ri: 'Li di—manje anvan, pale apre.'

Nan demen maten a sis è, mwen te kanpe nan antre Petra (Petra). Si ou sèlman pase yon jou nan Jòdani, ou ta dwe bay tout tan an Petra. Chak san mèt nan Siq (Siq) la gen yon mikroklima diferan—nan antre a gen bwi touris, men lè ou antre fon, ou tande sèlman van ak pwòp pa ou. Sou mi wòch yo, tanp ak kanal dlo ansyen parèt detanzantan, wòch yo fòme ak van ak dlo tankou misk. Nan 800yèm mèt la, yon jèn Bedouin (Bedouin) sou yon milèt pase bò kote m, vire tèt li epi di: 'Prèske rive.'

Apre moman entans la nan fen Siq (Siq) la, mwen te chita sou yon degre wòch devan Tanp Kazni (Al-Khazneh). Touris yo te okipe pran foto, poste sou Instagram, tcheke nimewo paj gid la. Yon sèl moun pa t deplase—yon ti gason Bedouin (Bedouin) 13-14 an, tèt li mare ak yon mouchwa wouj ak blan, apiye sou yon poto wòch. Li gade m, epi li vide yon tas te cho soti nan yon boutèy izole. 'Te mant, li di, ou mache lontan, dlo ou fini.' Te a te dous, ak anpil sik. Mwen te mande l depi kilè li ap viv nan Petra. Li di: 'Mwen toujou la. Granpapa m tou la. Li di li te wè Lawrence (Lawrence).' Li mete tas la atè epi li montre anba—800 degre ki mennen nan monastè a—'Si ou vle ale la, ale kounye a. Apremidi a twò cho.'

Syèl lannwit nan Wadi Rum (Wadi Rum) pa bezwen okenn retorik. Gid Bedouin (Bedouin) an te trase wout jip pou demen maten ak pye l nan sab la, epi li rakonte m yon istwa: fanmi l te viv isit la pandan sèt jenerasyon, chak jenerasyon te bay dezè a yon non nouvo. 'Dezè a pa chanje, li di, men moun k ap gade l chanje. Se poutèt sa non yo dwe chanje tou.' Li limen yon lanp gaz, pandye l devan tant lan—sèl limyè atifisyèl nan yon reyon senkant kilomèt—epi li montre direksyon galaksi a: 'Ou wè bann zetwal sa a, nou rele l 'sil je chamo'. Mwen gade lontan, mwen panse non sa a pi egzak pase 'Galaksi a'.

Lanmè Mouri (Dead Sea) pa gen vag. Ou antre, dlo a pouse w flote, men lè ou eseye kanpe, ou santi w pi lou pase nòmal—tout gravite mond lan konsantre nan cheviy ou. Mwen te flote sou dlo a pandan kenz minit, ap gade bò Izrayèl la, ap gade wout dezè Jòdani dèyè m, ap eseye mete tout moso vwayaj sa a ansanm. Jòdani se yon peyi ki pa gen okenn petwòl men ki louvri pòt li pou plis pase twa milyon refijye. Kat vizit li se Petra (Petra), men zo rèl li se pasyans. Pasyans sa a ki fè wòch tounen tanp, ki fè dezè tounen kay, ki fè envite tounen onè.

Jou mwen te ale a, mwen te tounen nan kafe sa a nan Amman (Amman). Pwopriyetè a te rekonèt mwen, li te sèvi mwen yon kafe arab—san sik, ak yon epè ma kafe anba. Li te tranpe dwèt li nan kafe a ki te debòde sou rebò tas la, epi li te trase yon ti sèk sou tab la, li di: 'Sa a se Petra (Petra). Ou pral tounen.' Mwen te mande poukisa. Li te montre orè match ekip Jòdani sou mi an. 'Paske pwochen fwa Jòdani jwe, ou pral gade.'